DMARK тарихы дәл осылай басталды.
DMARK жобасын қазақстандық жас мамандар — Аян Ишмұхамбетов пен Марк Цимбалюк іске қосты. Бүгінде DMARK — Қазақстанда құрылған отандық компания. Қазіргі уақытта оның командасында 12 маман жұмыс істейді. Команда үшін нарықты ел ішінде дамыту, жергілікті мамандарды даярлау және олармен бірлесіп автоматтандыру саласында тұрақты сараптамалық база қалыптастыру маңызды.
Барлығы неден басталды: ең бастысы — тұрақты жұмыс істеуге тиіс шағын жүйе
DMARK-тың алғашқы нұсқалары біртіндеп әзірленді. Бастапқы кезеңде команда алдына «бәрін бірден жасау» міндетін қойған жоқ. Керісінше, негізгі қажеттіліктерді қамтитын және кәсіпорынға таңбалау жүйесін күйзеліссіз, күнделікті жұмыс үдерісіне ыңғайлы түрде енгізуге көмектесетін ықшам өнім жасау көзделді.
Алғашқы функциялар қарапайым әрі қолданбалы болды:
• таңбалау кодтарына тапсырыс беру;
• кодтарды басып шығаруға және қолдануға дайындау;
• есептілік жүргізу.
Негізгі қағидат — жүйені артық функциялармен күрделендірмеу және қажетсіз интерфейстермен жүктемеу.
Команданың пікірінше, өнеркәсіптік өнім дәл осылай басталуы керек: нақты өндірісте тексеруге болатын түсінікті және өлшенетін нәтижеден.
Алғашқы клиент: дамуға жол ашқан сенім
Алайда DMARK-тың шынайы тарихы алғашқы клиент пайда болған сәттен басталды.
Компанияның алғашқы тапсырыс берушісі ерекше рөл атқарды. Ол жобаның бастапқы кезеңіне тән тәуекелдерге қарамастан, өндірістік үдерісті автоматтандыруды отандық жас мамандарға сеніп тапсырды. Нарықтағы көптеген компаниялар танымал шетелдік жеткізушілерге жүгінуге үйренген жағдайда, бұл шын мәнінде батыл қадам еді.
DMARK үшін бұл үлкен жауапкершілікке айналды. Өндіріс саған сеніп тапсырылса, енгізу жұмыстарының бірқалыпты өтуін, ал жүйенің тұрақты жұмыс істеуін қамтамасыз етуің қажет.
DMARK-тың алғашқы клиенттері:
• «СҰЛТАН» ЖШС;
кейіннен:
• «Қызылмай» фирмасы» ӨК;
• Dosfarm ЖШС;
• «Жанафарм» фармацевтикалық компаниясы» ЖШС;
• «Лекос» ЖШС;
және басқа да кәсіпорындар.
Дәл осы кезең командаға нарықтың жай ғана бағдарламаны емес, «бағдарламалық қамтамасыз ету + өндіріс + жабдық + мамандар» тізбегін толық басқара алатын интеграторды қажет ететінін түсінуге көмектесті.
DMARK-қа дейінгі тәжірибе: команда неліктен бірден интеграторлар сияқты ойлай бастады
Аян мен Марк таңбалау саласына мүлде тәжірибесіз келген жоқ. DMARK іске қосылғанға дейін олар банк секторында технологиялық шешімдер әзірлеумен айналысты. Бұл салада миллиондаған операцияларды өңдеу, жүйенің тұрақтылығы, үдерістердің жүйелілігі және бизнестің үздіксіз жұмысын қамтамасыз ете отырып, жаңа шешімдерді енгізе білу ерекше маңызға ие.
Әр жылдары команда мүшелері:
• Сбербанкке арналған алаяқтыққа қарсы жүйелерді;
• Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің антифрод-орталығын;
• Банк ЦентрКредитке арналған мобильді қосымшаны;
• сондай-ақ компаниялардың өндірістік үдерістерін автоматтандыруға бағытталған жобаларды әзірлеуге қатысты.
Осы тәжірибе кейіннен DMARK негізіне айналған басты ұстанымды қалыптастырды: кез келген шешім бизнес тоқтап қалмайтындай, өндірісте ақаулар мен үзілістер туындамайтындай енгізілуі қажет. Сонымен бірге жүйе жоғары жүктемеге, компанияның өсуіне және нақты пайдалану сценарийлеріне төтеп беруі тиіс.
DMARK қағидаты: жұмыс істеп тұрған жүйені өзгертпеу
«Біз өндірістік үдерісті өзгертпейміз».
Команда кәсіпорынға «бәрін толық ауыстырайық» деген ұсыныспен емес, алдымен жан-жақты тексеру жүргізу үшін келеді:
• өндірісте қандай жабдық орнатылған;
• қандай жүйелер нақты әрі тұрақты жұмыс істеп тұр;
• нені ауыстырмай-ақ жетілдіруге болады.
Егер қолданыстағы жабдық қажетті міндетті атқара алса, ол әрі қарай пайдаланылады.
Егер оны техникалық тұрғыдан жетілдіру мүмкін болса, қажетті өзгерістер енгізіледі.
Егер өндірістің белгілі бір бөлігіне шынымен қосымша шешім қажет болса, команда бірнеше нұсқаны ұсынады.
Бұл ретте ұсыныстар ашық әрі әділ беріледі: қолжетімді және ықшам шешімдерден бастап, өнімділігі жоғары өндірістік желілерге дейін. Себебі әр кәсіпорынның ауқымы, өндіріс жылдамдығы және техникалық шектеулері әртүрлі.
Жабдыққа апарар жол: тестілеу қажет болды, бірақ нарықта пилоттық формат сирек кездесті
DMARK өндірістік үдерістермен тереңірек жұмыс істей бастаған кезде маңызды мәселе анықталды: таңбалау жүйесін сенімді енгізу үшін бағдарламалық қамтамасыз етудің өзі әрдайым жеткіліксіз.
Кәсіпорындар жабдыққа қатысты сұрақтар қоя бастады. Бұл заңды еді. Кодты қандай құрылғымен басып шығару керек, оны өнімге қалай енгізу қажет және басып шығару сапасын қалай бақылауға болады деген мәселелер туындады.
Команданың айтуынша, бастапқыда олар жергілікті нарықтағы жеткізушілермен жұмыс істеуге тырысқан. Еуропалық өнеркәсіптік жабдықтардың дистрибьюторларына хабарласып, құрылғылардың нақты өндірісте қаншалықты тиімді екенін сөз жүзінде емес, іс жүзінде тексеру үшін сынақ үлгілерін сұраған.
Алайда шынайы жағдай күрделі болды: көптеген жеткізушілер жабдықты сатуға дайын болғанымен, оны тестілеуге беруге келіспеді. Нарықта пилоттық сынақ өткізу форматы сирек кездесетін.
Ал жас компанияда бастапқы кезеңде қымбат өнеркәсіптік жабдықты тек сынау үшін сатып алып, қоймада сақтауға жеткілікті көлемде капитал болған жоқ. Бұл компанияның әрі қарай дамуы үшін үлкен тәуекел тудыратын еді.
Сондықтан DMARK өзге жолды таңдады — нарық талаптарына сай, бірақ инженерлік тұрғыдан негізделген жол. Команда балама және ұқсас жабдықтарды өз күшімен іздей бастады.
Қытай: жаңа мүмкіндіктерге жол ашқан балама іздеу
Команда Қытай нарығын егжей-тегжейлі зерттеуге кірісті. Мақсат тек «арзан жабдық табу» болған жоқ. Негізгі міндет — функционалдық мүмкіндігі, жылдамдығы және сапасы бойынша балама бола алатын шешімдерді анықтау еді.
Нәтижесінде DMARK командасы Қытайдағы мамандандырылған көрмелерге және өндірістік кәсіпорындарға барды. Бірнеше апта ішінде ондаған кездесу өткізіліп, келесі бағыттар зерттелді:
• қайталама басып шығару технологиялары;
• аппликаторлар;
• принтерлер;
• лазерлік шешімдер;
• машиналық көру жүйелері;
• конвейер элементтері.
Осы сапар барысында команда кейіннен DMARK қызметінің негізгі қағидаттарының біріне айналған маңызды қорытындыға келді: қазіргі заманғы Қытай жабдықтары бірқатар қолданбалы сценарийлерде еуропалық баламалардан кем түспейді. Кей жағдайларда олар интеграцияның икемділігі мен қолжетімділігі жағынан басымдық танытады.
Бұл DMARK-қа мықты қағидат қалыптастыруға мүмкіндік берді: белгілі бір мемлекетке, брендке немесе танымал атауға тәуелді болмау. Оның орнына клиенттің нақты міндетіне сай келетін шешімді инженерлік тұрғыдан негіздеп, адал таңдау.
Сапардың нәтижесінде заманауи технологиялық өндірушілермен серіктестік орнатылып, SmartMore машиналық көру жүйелерін, iDPRT принтерлерін және басқа да жабдықтарды ұсыну мен дистрибуциялауға арналған келісімдер жасалды.
DMARK зертханасы: «шешімді іс жүзінде көрсетіңіздер» деген сұранысқа жауап
Уақыт өте келе нарықтағы сұраныс айқындала түсті: өндірушілер шешімді өз көзімен көргісі келеді. Олар жай ғана тыңдап қоймай, жабдықты қолмен ұстап, тексеріп, нақты жағдайда сынап көргісі келеді.
Осылайша Алматы политехникалық колледжінің базасында DMARK зертханасы құрылды.
Команда ерекше атап өтетін маңызды жайт бар: зертханадағы барлық жабдық кезең-кезеңімен, бағдарламалық қамтамасыз етуді сатудан түскен табыстың есебінен сатып алынған.
Бастапқы кезеңде ірі капитал болған жоқ.
Сыртқы инвестициялар тартылмады.
Барлығы біртіндеп, қадам-қадаммен жүзеге асырылды.
Бүгінде зертхана өндірушілерге:
• шешімнің қалай жұмыс істейтінін көрнекі түрде көруге;
• жабдықты нақты жағдайда сынауға;
• бірнеше нұсқаны салыстыруға;
• техникалық қорытынды алуға;
• жабдықты өндіріске сатып алмай тұрып, саналы әрі негізделген шешім қабылдауға мүмкіндік беретіндей толық жабдықталған.
Зертхана жай ғана бөлме болып қалған жоқ. Ол сенім қалыптастыратын толыққанды инфрақұрылымға айналды.
Колледж және мамандар даярлау: Алматы политехникалық колледжі стратегияның бір бөлігі ретінде
DMARK тек жүйелерді енгізу және жабдық жеткізумен шектелген жоқ. Компания білім беру бағытына да ерекше көңіл бөле бастады.
Команда Алматы политехникалық колледжімен ынтымақтастықты дамытып келеді. Оның негізгі мақсаты қарапайым: кәсіпорындарға өнеркәсіптік автоматтандыруды тек суреттер мен теория арқылы емес, тәжірибе жүзінде түсінетін мамандар қажет.
Студенттер нақты өндірісте қолданылатын практикалық шешімдерді, қолданбалы сценарийлерді және өндірістік талаптарды меңгереді.
Осылайша DMARK болашақта кәсіпорындарға қажет болатын кадрлық базаны қалыптастыруға көмектесіп отыр.
Өнімнің дамуы: үш функциядан модульдік платформаға дейін
2,5 жылдың ішінде DMARK айтарлықтай өзгерді. Бүгінде ол жай ғана шағын бағдарлама емес.
Қазіргі уақытта өнім модульдік жүйе ретінде дамып келеді:
• таңбалауды автоматтандыру;
• қойма үдерістерін басқару бағытын кеңейту;
• веб-интерфейстер;
• мобильді шешімдер;
• толыққанды ERP-платформа логикасына кезең-кезеңімен көшу.
DMARK компаниясы ERP және WMS жүйелерінің әзірге толық дайын еместігін ашық айтады. Алайда даму бағыты анық: компания таңбалау үдерісі «өндіріс – қойма – тауар қозғалысы – бақылау» тізбегінің басқарылатын бөлігіне айналатын ауқымды платформа құруға бет алып келеді.
Клиенттер серіктестерге айналды
Компанияның дамуына әсер еткен тағы бір маңызды фактор — клиенттермен қалыптасқан қарым-қатынас.
Уақыт өте келе тұрақты клиенттермен жұмыс жай ғана «тапсырыс беруші мен орындаушы» арасындағы байланыстың шеңберінен шығып, серіктестік деңгейіне көтерілді.
Кейбір клиенттер DMARK зертханада сынақ жүргізіп, техникалық қорытынды жасап және оңтайлы конфигурацияны таңдауы үшін жабдықтардың тестілік үлгілерін сатып алуға көмектеседі.
Мұндай модель сирек кездеседі және ол тараптар арасындағы жоғары сенімді көрсетеді. Екі тарап үшін де формальды рәсімдерден гөрі нақты нәтиже маңызды.
Акселерация және жеңіс: командаға сенім берген мойындау
DMARK дамуының белгілі бір кезеңінде акселерациялық бағдарламадан өтіп, жүлделі орынға ие болды.
2024 жылы компания Қарағанды қаласындағы «Террикон алқабы» акселерациялық бағдарламасына қатысты. Бағдарламаның нәтижесінде DMARK Яндекс компаниясының грантына ие болды.
Команда мүшелерінің айтуынша, бұл жоба тарихының маңызды бөлігі. Өйткені ол DMARK-тың тек өз клиенттерінің ортасында ғана емес, жалпы кәсіпкерлік экожүйе аясында да дамып келе жатқанын көрсетеді.
ЦЭДО қолдауы: отандық компанияларға мүмкіндік пен үн берілуі
DMARK компаниясы отандық интеграторларды қолдағаны және Қазақстанда технологиялық шешімдерді дамытып жүрген жергілікті компанияларға көңіл бөлгені үшін Цифрлық экономиканы дамыту орталығына ерекше алғыс білдіреді.
Компания қызметінің мойындалғанын Қазақстан Республикасы Сауда және интеграция министрлігінің алғыс хаты, сондай-ақ командаға өз шешімдерін таныстыруға және практикалық тәжірибесімен бөлісуге мүмкіндік беретін көрмелер мен конференцияларға қатысуы да айғақтайды.
Мұндай қолдау отандық компаниялардың танылып, өз қызметі туралы кеңінен айтуына мүмкіндік береді және жалпы нарықтың жылдам дамуына ықпал етеді.
Қорытынды орнына: тарих жалғасып жатыр
DMARK — жылдам қол жеткізілген табыс туралы оқиға емес.
Бұл — бірізділік пен тұрақты дамудың тарихы.
Екі адам шағын өнімнен бастады.
Кейін алғашқы клиенттер пайда болды.
Одан кейін инженерлік сараптама қалыптасты.
Жабдықтар мен серіктестер табылды.
Зертхана құрылды.
Колледжбен ынтымақтастық орнатылып, болашақ мамандарды даярлау басталды.
Нәтижесінде 12 жергілікті маманнан тұратын команда қалыптасты.
Бүгінде DMARK өндіріс қарқынын тоқтатпай, таңбалау жүйесін ұқыпты әрі сенімді енгізуге көмектесетін отандық интегратор және әзірлеуші ретінде дамуын жалғастырып келеді.
Компанияның басты мақсаты — әрбір кезеңде қандай шешімнің не үшін енгізіліп жатқанын нақты түсіндіру және кәсіпорындарға үдерісті сенімді басқаруға мүмкіндік беру.
Тауарларды таңбалаудың бірыңғай операторы